Geplaatst op 4 reacties

Dijon, grootste stad van het departement Côte -d’Or

Al mijn leven lang rij ik Dijon voorbij, tot een bezoekje aan deze charmante stad afgelopen maand had ik geen idee wat ik miste. We kampeerden in een dorpje op fietsafstand . Een eenvoudige camping met een majestueus uitzicht over de Côte d’Or .

Dijon charmeerde me met zijn soms smalle straatjes, vakwerkhuizen en dan weer glimmende brede straten met majestueuze oude gebouwen. Elke hoek bracht een nieuwe verrassing, van gezellige pleinen waar het leven bruist tot imposante kerken die de rijke geschiedenis van de stad vertellen. Tijdens lunchtijd lijkt de halve stad op terras te zitten, genietend van een maaltijd met een goed glas wijn, heerlijk gezellig gekeuvel en rumoer. Ik hou ervan!

Stad met een indrukwekkend verleden

De stad heeft niet alleen een sfeer die je omarmt, maar ook een indrukwekkend verleden. Ooit was Dijon de hoofdstad van het hertogdom Bourgondië, een regio die in de middeleeuwen gold als een van de machtigste en rijkste in Europa. De hertogen van Bourgondië lieten hun stempel achter, met oa.het Paleis van de Hertogen. Dit imposante bouwwerk, dat eeuwenlang werd uitgebreid en verfraaid, weerspiegelt de grandeur van het Bourgondische hof. Tegenwoordig huisvest het paleis het Museum voor Schone Kunsten, waar je een kijkje kunt nemen in de wereld van de Bourgondische hertogen en hun verzameling kunst en rijkdom.

Een ander juweel van de stad is de Notre-Dame van Dijon. Hoewel de naam associaties oproept met de beroemde kathedraal in Parijs, heeft deze kerk haar eigen unieke charme en betekenis. De Notre-Dame van Dijon, gebouwd in de 13e eeuw, is een prachtig voorbeeld van gotische architectuur met sierlijke waterspuwers en het beroemde uiltje dat geluk brengt aan wie het aanraakt. Waarom ook deze kerk ‘Notre-Dame’ heet? De naam betekent simpelweg ‘Onze-Lieve-Vrouw’ en verwijst naar Maria, de beschermheilige van vele kerken in Frankrijk.

Dijon staat niet alleen bekend om haar historische gebouwen, maar ook om haar culinaire specialiteiten. De mosterd van Dijon, beroemd om zijn scherpe smaak, wordt al sinds de 14e eeuw in de stad geproduceerd. Deze mosterd vond zijn weg naar koninklijke tafels en is wereldwijd nog steeds een geliefd product. In Nederland natuurlijk geliefd in combinatie met de oer Hollandse bitterbal. Daarnaast is er de pain d’épices, een kruidige honingkoek die oorspronkelijk door monniken werd gemaakt en een echte Bourgondische lekkernij is.

De trots van Dijon: Wijn!

Marsannay-la-Côte

Maar de trots van Dijon en heel Bourgondië, is zonder twijfel de wijn. Al in de Romeinse tijd werden de eerste wijnstokken rond Dijon geplant, maar het was in de middeleeuwen dat de wijngaarden echt floreerden. Dat was mede dankzij de cisterciënzer monniken. Zij perfectioneerden de kunst van het wijnmaken en legden de basis voor de wijntradities die vandaag de dag nog steeds voortleven. Sterker nog, zij hebben de basis gelegd voor het huidige AOP systeem! Maar daarover een andere keer meer. Vanaf de 12e eeuw werkten veel inwoners van Dijon en omliggende dorpen op het land bij wijnboeren, vaak als seizoensarbeiders tijdens de oogst. Tegenwoordig komen mensen van over de hele wereld om druiven te plukken of wijn te leren maken.

De wijngaarden rond Dijon maakten deel uit van wat nu de Côte de Nuits wordt genoemd, een gebied dat bekendstaat om zijn wereldberoemde Pinot Noir. Wijn is hier meer dan een product; het is een onlosmakelijk onderdeel van de cultuur, verweven met elke feestdag, vele maaltijden en traditie. Het Bourgondische leven draait om joie de vivre, en wijn symboliseert dat op de meest pure manier. Niet voor niets zeggen we in Nederland: “Hij leeft als een Bourgondiër,” een uitdrukking die perfect de liefde voor goed eten, drinken en het genieten van het leven vangt.

Lunch en Domaine Alain Gras

Voor de lunch hadden we gereserveerd bij Chez Léon, een tip van een vriend die vertelde dat je hier streekgerechten eet en de gerechten met ei een ware specialiteit zijn. We vonden het een gezellige stek en een prima hap, niet meer en niet minder, maar een goede fles wijn kan je er krijgen!

Op de wijnkaart een Alain Gras Pinot Noir Saint Romain Rouge 2020. Dit wijndomein vind je tussen de gerenommeerde wijndorpen Meursault en Pommard in Saint Romain. In het verleden kon het problematisch zijn rijpe druiven van de hier hooggelegen percelen te verkrijgen, maar nu profiteert het domein van de opwarming van de aarde waardoor de druiven beter rijpen. Wie weet hoe in de toekomst hierdoor de classificatie eruit zal zien…

Domaine Alain Gras is niet alleen gespecialiseerd in wijnen van Pinot Noir maar ook in Chardonnay. De Saint-Romain Rouge 2020 die wij dronken, een Pinot Noir dus, komt van kalkrijke bodems en rijpt 12 maanden op eikenhout. Het resultaat is een wijn met aroma’s van rood fruit, kruiden en subtiele houttonen, gecombineerd met een frisse, elegante structuur. Het domein produceert ook witte wijnen, zoals de Saint-Romain Blanc en wijnen uit omliggende appellaties zoals Meursault en Auxey-Duresses. Lijkt het je leuk om eens uit te proberen of je verschil proeft in de diversiteit van het terroir? Boek dan een proeverij https://wijnmetsascha.nl/events/ De wijnen van Alain Gras kan je overigens kopen bij Vindict in Amsterdam.

Terug over de ‘Route Des Grand Crus’

Fixin

Terug richting de camping leek wel of we vanuit Dijon recht Chenôve, het begin van de Côte d’Ore en vervolgens Marsannay infietsten. Voor je het weet, ben je het ene dorp uit en fiets je het volgende dorp in.

De hele wereld wil wijn uit de Côte de Nuits en de Côte de Beaune, er bekroop me een hebberig gevoel om met zoveel mogelijk Bourgogne naar huis te willen rijden.

Volgende keer neem ik jullie mee langs de crus van de Côte de Nuits en de wijnstreek Côte de Beaune.

Dijon heeft mijn hart gestolen. Ik ga zeker terug om een hotel in de stad zelf te boeken en er te overachten, want de avonden moeten ook onwijs gezellig zijn. Heb jij een gouden tip voor een goed hotel of een fijne B&B?

Heb ik je nieuwsgierig gemaakt naar de wijnen uit deze regio? Boek een wijnproeverij https://wijnmetsascha.nl/events/ en ontdek zelf de smaken en verhalen achter de flessen. Ik neem je graag mee op een reis door de wijngaarden! Volg mijn wijnavonturen ook op Instagram ‘wijnmetsascha’en deel jouw wijnervaringen met me. Gebruik de hashtag #wijnmetsascha en wie weet zie je jouw foto terug!

Geplaatst op 1 reactie

Côte d’Or wijnregio

Côte d’Or departement en Côte d’Or wijnregio

Vanaf Chénove, iets ten zuiden van Dijon, kun je de bordjes Route des Grands Crus volgen en een dikke 60 km genieten van wijngaarden en de wijndorpen van de Bourgogne. Een fanatische route om te fietsen of om met de auto te doen.

‘Route des Grand Crus’, een fiets en auto route langs de Grand Crus van de Bourgogne.

Dijon, de stad vlak bij Marsannay is weliswaar de grootste stad van het departement Côte d’Or, maar hoort niet bij de wijnstreek Côte d’Or. Lekker duidelijk weer. Het hoort dan wel weer bij de wijnstreek AOC Bourgogne. Hoewel… in 2020 werd daar bijna een stokje voor gestoken tot grote schrik van de wijnboeren.

In 2020 wilde het Franse instituut dat keurmerken voor agrarische producten uitgeeft, de rechten van de Bourgogne intrekken voor het gebied rondom Dijon. Gelukkig werd dat besluit teruggedraaid. Er blijkt namelijk wel degelijk kwaliteit te vinden, je moet gewoon weten waar je moet zoeken. Volgens Jasper Morris MW vind je hier o.a. één van de beste crémant producenten van de Bourgogne, ‘Louis Picalemot’.

De wijngaarden direct rondom Dijon hebben het al eerder te verduren gehad. Pinot Noir, lang geleden Pineau, staat in de Bourgogne al eeuwen aangeplant, zo ook hier. Ooit stond er ook Gamay, maar dat werd in de 14e eeuw verboden; de toenmalige hertog beschouwde Gamay als een inferieure druifsoort. Er was dus toen al een soort van wijnwet.

In de 19e eeuw roken veel wijnboeren rondom Dijon groot geld en werden de stokken direct rondom Dijon gerooid voor een commerciëlere, productievere druifsoort, bulk dus. Ironisch genoeg bleek Phyloxera hier niet het probleem, maar juist de oplossing 😉. Na deze uitstap kwam de echte oplossing en werd in 1936 het AOC-systeem ingevoerd, een systeem dat eisen stelt aan o.a. de druivensoort, de opbrengst, het smaakprofiel, de hoeveelheid stokken enzovoort. Sindsdien vind je hier voornamelijk Pinot Noir en Chardonnay. Wist je overigens dat de wijnboeren een heel klein percentage andere toegestane druiven, o.a. Pinot Gris, mogen toevoegen aan hun wijn? Toen ik dat voor het eerst hoorde, voelde ik me echt een beetje voor de gek gehouden, wat? Hoezo? Maar wees gerust, dit schijnt bijna nooit te gebeuren.

Côte d Ór

Het gebied Côte d Ór kan je opsplitsen in de Côte de Nuits en de Côte de Beaune. je vind hier beroemde wijnen die tot de wereldtop en tevens de duurste wijnen van de wereld behoren. Bijna de hele wereld wil Bourgogne, daarom zijn de prijzen van de gemiddelde fles ook relatief hoog.

De Côte van de Côte d’Or dankt zijn naam aan de geografische ligging: een glooiende, vrijwel aaneengesloten heuvelrug van wijngaarden die zich uitstrekt van Dijon tot Santenay. De hellingen, ideaal gericht op het oosten en zuidoosten, profiteren van maximale zonblootstelling en bieden perfecte condities voor druiventeelt. De toevoeging “d’Or” verwijst waarschijnlijk naar het woord Oriënt, oftewel de opkomende zon. De naam “Côte” benadrukt uiteraard de natuurlijke helling van deze heuvelrug.

De Côte bij Chambolle-Musigny

De Côte d’Or is niet zomaar in twee delen opgesplitst. Dat heeft alles te maken met een aantal verschillen. Zo zijn in de Côte de Nuits de hellingen iets steiler, waar ze in de Côte de Beaune juist glooiender zijn. Daar waar de expositie in het Noorden meer naar het Oosten is, gaat die naar het Zuiden toe meer in Zuid-Oostelijke richting. Ook in de bodem vind je wat verschillen en dat is exact de reden waarom in het ene gebied meer Pinot Noir staat en in het andere gebied meer Chardonnay. Even heel kort door de bocht bevat de hele Côte d’Or kalk, maar de Côte de Beaune bevat net iets meer kalk in de bodem en daar gedijt de Chardonnay uitstekend op. De bodem van de Côte de Nuits is iets harder.

De hele Côte d’Or heeft 30 gemeentelijke appellations waarvan er 10 in de Côte de Nuits liggen en 20 in de Côte de beaune. De Côte de Nuits heeft dan wel weer meer Grand Crus, namelijk zo’n 24, waar de Côte de Beaune er 8 telt.

Flagey-Echézeaux
Flagey-Echézeaux

Côte de Nuits

Laten we eerst eens naar de Côte de Nuits kijken, een strook die van iets ten Zuiden van Dijon loopt tot aan iets voor Ladoix in de Côte de Beaune. Deze subregio strekt zich over zo’n 20 kilometer uit en herbergt alle rode Grand Crus van de Côte d’Or, op één na: Corton, die in de Côte de Beaune ligt. Hier in de Côte de Nuits vind je ongeveer 2600 ha aan wijngaarden en regeert Pinot Noir die vooral krachtige en elegante rode wijnen voortbrengen. Naast Pinot Noir worden er in sommige gemeente appellations ook wat witte wijnen gemaakt.

Chambertin-Clos de Bèze 

Van noord naar zuid verkennen we de tien gemeenteappellations van de Côte de Nuits:

We starten in Marsannay, een bijzondere appellation die niet alleen rode en witte wijnen, maar ook rosé voortbrengt. Het is de enige gemeente appelation die dat mag! Hierna komen we in Fixin, geliefd om zijn krachtige en gestructureerde wijnen. Vervolgens betreden we Gevrey-Chambertin, een appellation met een indrukwekkende reputatie dankzij Grands Crus als Chambertin en Chambertin-Clos de Bèze.

De reis gaat verder naar Morey-Saint-Denis, een dorp dat zowel rijke als verfijnde wijnen voortbrengt. Vervolgens komen we in Chambolle-Musigny, bekend om zijn zijdeachtige en elegante Pinot Noir. Hierna ligt Vougeot, de thuisbasis van de beroemde Clos de Vougeot, een van de meest iconische wijngaarden van de Bourgogne.

In het hart van de regio ligt Nuits-Saint-Georges, een appellation die krachtige wijnen levert met een groot bewaarpotentieel. Tot slot omarmt Côte de Nuits Villages wijnen uit meerdere dorpen.

Clos de Vougeot, een historische wijngaard in de Bourgogne, omgeven door oude muren met het Château in het hart van de wijnvelden.

“De Côte de Nuits is beroemd om zijn 24 Grand Crus, waarvan er op één na allemaal zijn gereserveerd voor rode wijn – de enige uitzondering is Musigny, dat ook witte wijn produceert.

De wijnen uit de Côte de Nuits zijn over het algemeen krachtiger en hebben een meer gelaagde structuur in vergelijking met de verfijndere rode wijnen uit de Côte de Beaune. Uiteraard zijn er uitzonderingen, want wijn blijft ook een product van de producent en jaargang.

De duurste Bourgogne: Romanée-Conti

Er wordt wel vaker gesproken over dure Bourgogne, maar als je het dan echt over dure Bourgogne hebt dan val je wel even van je stoel. De duurste Bourgogne-wijn is Romanée-Conti, geproduceerd door Domaine de la Romanée-Conti (DRC). Domaine de la Romanée-Conti (DRC) is gelegen in het dorp Vosne-Romanée. Zoals je net gelezen hebt hoort dat bij de Côte de Nuits. Dit wereldberoemde domein bevindt zich in de Côte de Nuits, een subregio van de Bourgogne die bekend staat om zijn uitzonderlijke Pinot Noir-wijnen. DRC produceert enkele van de meest prestigieuze en kostbare wijnen ter wereld, zoals Romanée-Conti, La Tâche en Richebourg. Een enkele fles kan tienduizenden euro’s kosten, en bepaalde jaargangen hebben op veilingen prijzen van meer dan €100.000 bereikt.

Hoezo zo exclusief en zoveel geld?

  • Uniek terroir: De wijngaard Romanée-Conti is met z’n 1,8 hectare echt een kleinood, met een microklimaat en bodem die bijna speciaal ontworpen lijken voor Pinot Noir. Maar ja, is dat écht al die euro’s waard?
  • Beperkte productie: Slechts 5.000 flessen per jaar. Schaarste doet wonderen voor de prijs, dat wordt nu al iets duidelijker…
  • Historie en prestige: Met een geschiedenis die teruggaat tot de 13e eeuw en een ongeëvenaarde reputatie, is het wijnhuis uitgegroeid tot een absolute legende.
  • Cultstatus en hype: Tja, als topcritici als Robert Parker de wijn een iconische status toeschrijven, volgt de rest vanzelf. Aha! Dat verklaart dus een hoop!

Is het ’t waard?
Wie zal het zeggen? Ik heb niet de illusie dat ik ooit een slok zal proeven, maar één ding is zeker: het verhaal is minstens zo indrukwekkend als de prijs!

Hospice de Beaune Het Hospices de Beaune (Hôtel-Dieu) heeft een diepe en historische band met wijn. Dit middeleeuwse hospitaal, opgericht in 1443 door Nicolas Rolin, kreeg in de loop der eeuwen wijngaarden geschonken door rijke families en weldoeners. De opbrengst van deze wijngaarden werd gebruikt om het ziekenhuis te financieren en de zorg voor armen en zieken te ondersteunen.
Hospices de Beaune bezit nu ongeveer 60 hectare aan wijngaarden, waarvan een aanzienlijk deel bestaat uit prestigieuze appellations zoals Corton, Pommard, en Meursault. Elk jaar in november organiseert het hospitaal de beroemde Hospices de Beaune-wijnveiling, ’s werelds oudste wijnveiling. De opbrengsten van deze veiling worden nog steeds gebruikt voor de restauratie van het historische pand en voor medische en sociale doelen. Sommige wijnhuizen en individuen schenken jaarlijks een vat wijn (de zogenaamde Pièce des Présidents) aan het Hospices de Beaune. Dit speciale vat wordt geveild naast de wijnen van hun eigen wijngaarden, en de opbrengst gaat vaak naar een specifiek goed doel. Hierdoor heeft de veiling een extra filantropisch karakter. Deze veiling trekt wijnliefhebbers en verzamelaars van over de hele wereld en speelt een belangrijke rol in de Bourgondische wijnwereld. Je herkent de vaten van Hospice de Beaune aan een rood geverfd middenstuk.

Côte de Beaune

Tijd om een kijkje te nemen in de Côte de Beaune, een prachtig wijngebied met 8 Grands Crus en maar liefst 20 gemeenteappellations. Van noord naar zuid omvat de Côte de Beaune enkele van de meest prestigieuze wijngebieden ter wereld, bekend om zowel rode als witte wijnen van topkwaliteit.

De route begint in Ladoix-Serrigny, gevolgd door bekende dorpen zoals Aloxe-Corton, waar de beroemde Corton en Corton-Charlemagne Grands Crus worden geproduceerd. Vervolgens komen we in Pernand-Vergelesses en Savigny-lès-Beaune, beide geliefd om hun verfijnde en toegankelijke wijnen.

De hoofdstad van de regio, Beaune, staat bekend om zijn rijke wijntraditie en het iconische Hospices de Beaune. Verder zuidwaarts vinden we Pommard en Volnay, beroemd om hun krachtige en elegante Pinot Noir-wijnen.

Hierna komen Meursault, Puligny-Montrachet, en Chassagne-Montrachet in beeld, de drie dorpen die samen enkele van de meest legendarische witte wijnen van de wereld voortbrengen, met als hoogtepunt de Grand Cru Montrachet.

De reis eindigt in Santenay en Maranges, waar we weer krachtige, maar toegankelijke rode wijnen tegenkomen. Samen vormen deze dorpen de rijke en gevarieerde wijnwereld van de Côte de Beaune, toch eigenlijk een onmisbare bestemming voor elke wijnliefhebber!

Benieuwd naar meer? Lees verder op mijn website en ontdek alles over de Crus van de Bourgogne of verdiep je in de diverse appellations van de Bourgogne.

Bronnen: The Wines of Burgundy, Wijnacademie, Inside Burgundy

De kleine stenen huisjes die je overal in de wijnvelden van de Bourgogne vindt, worden cabottes genoemd. Ze dienden vroeger als schuilplaats voor wijnboeren tijdens slecht weer of als opslag voor gereedschap.